POLSTR, WIBOR i WIRON co zmienia się w kredytach hipotecznych

Co to jest POLSTR?

POLSTR (Polish Short Term Rate) to nowy wskaźnik referencyjny opracowany w ramach reformy krajowych wskaźników stóp procentowych. Jego administratorem jest GPW Benchmark, czyli podmiot odpowiedzialny również za opracowywanie wskaźnika WIBOR.

POLSTR opiera się na rzeczywistych, krótkoterminowych jednodniowych transakcjach depozytowych zawieranych na rynku finansowym. Dzięki temu odzwierciedla faktyczne warunki rynkowe i wpisuje się w międzynarodowy kierunek odchodzenia od wskaźników opartych na deklaracjach uczestników rynku na rzecz wskaźników bazujących na rzeczywistych transakcjach.

Publikacja wskaźnika POLSTR rozpoczęła się 2 czerwca 2025 roku. Jest to pierwszy etap procesu, którego celem jest stopniowe zastąpienie wskaźnika WIBOR w nowych produktach finansowych.

Dlaczego POLSTR ma zastąpić WIBOR?

Zmiana wskaźnika referencyjnego jest elementem szerszej reformy rynku finansowego. W wielu krajach od kilku lat odchodzi się od wskaźników typu IBOR na rzecz rozwiązań opartych na rzeczywistych transakcjach zawieranych na rynku.

Docelowo POLSTR ma stać się podstawowym wskaźnikiem wykorzystywanym przy nowych produktach finansowych, w tym również kredytach hipotecznych ze zmiennym oprocentowaniem.

Zgodnie z przyjętym harmonogramem od 2027 roku nowe umowy nie powinny być już zawierane w oparciu o wskaźniki WIBOR i WIBID. Jednocześnie WIBOR pozostanie wykorzystywany do obsługi istniejących umów kredytowych aż do końca 2036 roku.

POLSTR a WIBOR. Czym różnią się te wskaźniki?

Choć oba wskaźniki służą do ustalania oprocentowania produktów finansowych, działają w nieco inny sposób.

 Najprościej mówiąc, WIBOR uwzględnia przewidywania dotyczące kosztu pieniądza w przyszłości, natomiast POLSTR odzwierciedla to, co rzeczywiście wydarzyło się na rynku w krótkim okresie. Ta różnica wpływa na sposób wyznaczania oprocentowania, ale nie oznacza automatycznie, że jeden wskaźnik będzie zawsze korzystniejszy od drugiego.

Co z WIRON-em? Czy WIRON nadal zastąpi WIBOR?

Jeszcze do niedawna to WIRON był wskazywany jako przyszły następca WIBOR. Z tego powodu wiele osób nadal wpisuje w wyszukiwarkę hasła takie jak „WIRON zamiast WIBOR” czy „WIRON 1M”.

Obecnie kierunek reformy został jednak zmieniony. Docelowym wskaźnikiem referencyjnym, który ma zastąpić WIBOR, jest POLSTR.

Nie oznacza to, że informacje o WIRON były błędne – po prostu w toku prac nad reformą zdecydowano o wyborze innego rozwiązania, które lepiej odpowiada założeniom krajowego rynku finansowego.

Czy WIBOR nadal ma znaczenie dla kredytobiorców?

Tak. Mimo rozpoczęcia procesu wdrażania POLSTR, wskaźnik WIBOR nadal pozostaje bardzo istotny dla wielu kredytobiorców.

Większość obecnie spłacanych kredytów hipotecznych ze zmiennym oprocentowaniem opiera się na wskaźniku WIBOR 3M lub WIBOR 6M. To właśnie jego poziom wpływa na oprocentowanie kredytu, a tym samym na wysokość miesięcznej raty.

Pośrednio ma to również znaczenie dla osób planujących zakup mieszkania. Wysokość raty kredytu wpływa bowiem na zdolność kredytową, która decyduje o tym, jaką kwotę finansowania może przyznać bank.

Czy POLSTR oznacza niższą ratę kredytu?

Sama zmiana wskaźnika referencyjnego nie oznacza automatycznie niższej raty kredytu hipotecznego.

Na całkowity koszt finansowania wpływa wiele czynników, między innymi:

• marża banku,
• sposób przeliczenia nowego wskaźnika,
• ewentualny spread korygujący,
• warunki konkretnej umowy kredytowej.

POLSTR może zachowywać się inaczej niż WIBOR, jednak nie można zakładać, że każdy kredyt oparty na nowym wskaźniku będzie tańszy. Każdą ofertę warto analizować całościowo, zwracając uwagę na wszystkie elementy oprocentowania.

Kiedy POLSTR zastąpi WIBOR?

Proces zastępowania WIBOR został rozłożony na kilka lat.

Najważniejsze etapy zmian to:

• od 2 czerwca 2025 roku publikowany jest wskaźnik POLSTR,
• rok 2026 stanowi okres przejściowy przygotowujący rynek do zmian,
• od 2027 roku nowe umowy kredytowe nie powinny być zawierane w oparciu o wskaźniki WIBOR i WIBID,
• istniejące umowy nadal będą mogły korzystać z WIBOR do końca 2036 roku,
• zakończenie stosowania WIBOR planowane jest na 1 stycznia 2037 roku.

Dzięki stopniowemu wdrażaniu zmian zarówno banki, jak i kredytobiorcy będą mieli czas na dostosowanie się do nowego systemu.

Co zmiana oznacza dla kupujących mieszkanie?

Osoby planujące zakup mieszkania powinny pamiętać, że koszt nieruchomości to tylko jeden z elementów całkowitego kosztu inwestycji. Równie ważne jest finansowanie zakupu i warunki oferowanego kredytu hipotecznego.

Wskaźnik referencyjny wpływa na oprocentowanie kredytu ze zmienną stopą procentową, jednak przy wyborze oferty warto zwrócić uwagę również na:

• wysokość marży banku,
• całkowity koszt kredytu,
• możliwość wyboru oprocentowania stałego lub zmiennego,
• własną zdolność kredytową,
• bezpieczeństwo domowego budżetu w dłuższej perspektywie.

Nie warto podejmować decyzji wyłącznie na podstawie tego, czy kredyt opiera się na WIBOR czy POLSTR. Znacznie większe znaczenie ma całościowa analiza warunków finansowania.

POLSTR, WIBOR, WIRON – najważniejsze wnioski

Reforma wskaźników referencyjnych w Polsce stopniowo zmienia zasady funkcjonowania rynku kredytów hipotecznych.

Najważniejsze informacje to:

• POLSTR jest obecnie docelowym następcą WIBOR.
• WIRON był wcześniej rozważany jako nowy wskaźnik, jednak nie jest już docelowym rozwiązaniem.
• WIBOR 3M i WIBOR 6M nadal pozostają podstawą oprocentowania wielu istniejących kredytów hipotecznych.
• Sama zmiana wskaźnika referencyjnego nie oznacza automatycznie niższych rat kredytu.
• Przy wyborze kredytu hipotecznego najważniejsze pozostają zdolność kredytowa, wysokość marży banku, rodzaj oprocentowania oraz dopasowanie zobowiązania do możliwości finansowych gospodarstwa domowego.